Kısa cevap

Gelir İdaresinin Haziran 2025 – Ağustos 2026 arasında kooperatiflere verdiği 14 özelgeden çıkan ana kurallar şunlar: yapı kooperatifinde KDV mükellefiyeti yapı ruhsatıyla başlar; vergiden muaf kooperatifin aktifindeki işyerinin satışı KDV’ye tabidir; ortak dışı işlemler kooperatife bağlı ayrı iktisadi işletmede vergilendirilir; kurumlar vergisi mükellefi kooperatifin ve sanayi sitesi kooperatifinin aidatları KDV’ye tabidir; 15 Temmuz 2023’ten sonra iktisap edilen taşınmazın satışında geçici 43. madde istisnası yoktur.

Güncel kooperatif özelgeleri tek tabloda

Tarih Konu Vergi Sonuç
31.08.2026 Kooperatif ortağına işyeri satışı KDV Muaf kooperatifin aktifindeki işyerinin satışı KDV’ye tabi
28.08.2026 Park alanı olarak kısıtlı arsanın ferdileşmeyle devri Emlak vergisi Tecil edilen vergi tahsil edilmez
24.07.2026 Kentsel dönüşümle yeniden tescil edilen taşınmazın satışı KDV İktisap tarihi yeni tescil; geçici 43 uygulanmaz
18.05.2026 Konut yapı kooperatifinde mükellefiyet ve indirim KDV Mükellefiyet ruhsatla başlar; ruhsat öncesi KDV şartlı indirilir
02.04.2026 Ortaklardan alınan silajlık mısırın satışı KDV, KV KDV’ye tabi; ortak dışı işlem iktisadi işletmede
25.02.2026 Biçerdöverin ortaklara ve ortak olmayanlara kullandırılması KV, KDV Ortak dışına hizmet ayrı iktisadi işletme mükellefiyeti doğurur
20.11.2025 Gayrimenkul işletme kooperatifinin aidatları KDV Kurum kazancına giren aidat KDV’ye tabi
10.09.2025 Sanayi sitesi kooperatifinin aidat ve kira gelirleri KDV Aidat ve kira KDV’ye tabi
04.08.2025 Yapı kooperatifi hissesinin satışı KDV İki tam yıl şartıyla 17/4-r istisnası
08.07.2025 Kooperatif üye aidatlarının muhasebe kaydı Muhasebe 649 Diğer Olağan Gelir ve Kârlar
07.07.2025 Muaf kooperatife ödeme belgeleri Damga vergisi Damga vergisi aranmaz
27.06.2025 Kooperatifin fon geliri KV Beyana dahil; kesilen vergi mahsup edilir
18.06.2025 Tarım satış kooperatifinin taşınmaz satışı KDV İki tam yıl şartıyla geçici 43 istisnası
13.06.2025 Toplu işyeri yapı kooperatifi ve KSS istisnası KDV 13/j ve 17/4-k istisnaları uygulanmaz

Yapı kooperatiflerinde KDV

Konut yapı kooperatifinde KDV mükellefiyeti ne zaman başlar, ruhsattan önceki faturalar indirilebilir mi?

Kooperatif yapı ruhsatı almadıkça adına KDV mükellefiyeti tesis edilmez. Mükellefiyet açıldıktan sonra ruhsattan önce alınan arsa, mimarlık, mühendislik, zemin etüdü, proje ve danışmanlık faturalarındaki KDV indirilebilir; şartı, faturaların süresinde yasal deftere kaydedilmesi ve vergiyi doğuran olayın yılını izleyen takvim yılının aşılmamasıdır.

GİB özelgesi · 18.05.2026 · Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı · Sayı: 302070 · 3065 sayılı KDV Kanunu · Özelgenin tam metni

Vergiden muaf yapı kooperatifi ortağına işyeri satarsa KDV hesaplanır mı?

Evet. Aidatla ortaklarını konut sahibi yapmak amacıyla kurulan ve KDV ile kurumlar vergisinden muaf olduğunu belirten kooperatifin aktifinde kayıtlı işyerinin satışı, KDV Kanununun 1/1 maddesi uyarınca KDV’ye tabidir; genel hükümlere göre KDV hesaplanır.

GİB özelgesi · 31.08.2026 · Sayı: E-21152195-130[2025.8316]-620781 · 3065 sayılı KDV Kanunu · Özelgenin tam metni

Toplu işyeri yapı kooperatifi küçük sanayi sitesi KDV istisnasından yararlanabilir mi?

Küçük sanayi sitesi yapı kooperatifi anasözleşmesiyle kurulmamış bir kooperatif, arsası üzerine inşa edeceği işyerlerine ilişkin teslim ve hizmetlerde 13/j istisnasını uygulayamaz. Tamamlanan işyerlerinin üyelere teslimi de 17/4-k kapsamında değildir; genel esaslara göre KDV’ye tabidir.

GİB özelgesi · 13.06.2025 · Sayı: E-44468021-045.02-43587 · 3065 sayılı KDV Kanunu · Özelgenin tam metni

Taşınmaz ve hisse satışı

Kentsel dönüşümle yeniden inşa edilen kooperatif taşınmazının satışında geçici 43. madde istisnası var mı?

Hayır. Kooperatifin kayıtlarında 1954’ten beri bulunsa da kentsel dönüşümle yeniden inşa edilip 30.11.2023’te kooperatif adına tescil edilen bağımsız bölümlerde iktisap tarihi yeni tescil tarihidir. Bu nedenle 15.7.2023’ten sonra iktisap edilmiş sayılır ve satış geçici 43. madde kapsamında değerlendirilemez.

GİB özelgesi · 24.07.2026 · Erzurum Vergi Dairesi Başkanlığı · Sayı: 32810 · 3065 sayılı KDV Kanunu · Özelgenin tam metni

Tarım satış kooperatifinin ifraz edilen taşınmazını satması KDV’den istisna mı?

Taşınmaz en az iki tam yıl kooperatifin aktifinde bulunmuşsa ve ticareti yapılan taşınmazlardan değilse, ortaklara veya ortak dışındakilere satış geçici 43. madde kapsamında KDV’den istisnadır. İki yıl hesaplanırken ifrazdan önceki ilk iktisap tarihi esas alınır; şartlar yoksa genel hükümlerle KDV hesaplanır.

GİB özelgesi · 18.06.2025 · Muğla Vergi Dairesi Başkanlığı · Sayı: 93996897-130-108408 · 3065 sayılı KDV Kanunu · Özelgenin tam metni

Bir şirketin elindeki yapı kooperatifi hissesini satması KDV’ye tabi mi?

Yapı kooperatifi iştirak hisseleri şirketin aktifinde en az iki tam yıl (730 gün) bulunmuş ve ticareti yapılmak amacıyla tutulmamışsa satış KDV Kanununun 17/4-r maddesi kapsamında istisnadır. İki şart birlikte aranır.

GİB özelgesi · 04.08.2025 · Sayı: 84974990-130[KDV1/1/2025-67]-428474 · 3065 sayılı KDV Kanunu · Özelgenin tam metni

Aidatlar, ortak içi ve ortak dışı işlemler

Ortaklar dışında da hizmet veren kooperatifin kurumlar vergisi muafiyeti ne olur?

Hizmet münhasıran ortaklara verilir ve Kurumlar Vergisi Kanununun 4/1-k şartları sağlanırsa muafiyet sürer. Ortak olmayanlara verilen hizmet ortak dışı işlemdir; bunun için kooperatife bağlı ayrı bir iktisadi işletme adına kurumlar vergisi mükellefiyeti açılır. Örnek olayda biçerdöverle hasat hizmeti ayrıca KDV’ye tabi tutuldu.

GİB özelgesi · 25.02.2026 · Sayı: 17192610-125[KV-23-539]-79945 · 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu · Özelgenin tam metni

Kooperatif ortaklarından aldığı ürünü üçüncü kişilere satarsa ne olur?

Ortaklardan hasat edilmemiş silajlık mısırı alıp hasadı alıcıya ait olmak üzere çiftliklere satan kooperatifin bu işlemi KDV’nin 17/1-a ve 13/ı istisnalarına girmez, KDV’ye tabidir. Ortak dışı işlemler 1.1.2018’den beri kooperatife bağlı ayrı iktisadi işletme nezdinde vergilendirilir.

GİB özelgesi · 02.04.2026 · Sayı: E-45404237-130[25-301]-132231 · 3065 sayılı KDV Kanunu ve 5520 sayılı KVK · Özelgenin tam metni

Kooperatif aidatları KDV’ye tabi mi?

Kurumlar vergisi mükellefiyeti bulunmayan kooperatifin güvenlik, bahçıvanlık, havuz, elektrik ve su gibi ortak giderleri karşılamak için topladığı aidatlar KDV’ye tabi değildir. Kurum kazancının unsuru olan aidatlar ise hizmet karşılığıdır ve KDV’ye tabidir; gayrimenkul işletme kooperatifi örneğinde KDV mükellefiyeti açılması gerektiği belirtildi.

GİB özelgesi · 20.11.2025 · Sayı: 84974990-130[KDV-3/28/İ/2024-162]-674739 · 3065 sayılı KDV Kanunu · Özelgenin tam metni

Sanayi sitesi kooperatifinin aidat ve kira gelirleri KDV’ye tabi mi?

Evet. Sanayi sitesinin genel giderlerini karşılamak için üyelerden tahsil edilen aidatlar ile kooperatifin mülkiyetindeki işyerlerinin kiraya verilmesi KDV’ye tabidir.

GİB özelgesi · 10.09.2025 · Sayı: 11355271-125[5KVK/42022/15-]-73125 · 5520 sayılı KVK ve 3065 sayılı KDV Kanunu · Özelgenin tam metni

Kurumlar vergisi mükellefi kooperatif aidatları hangi hesapta izler?

Üyelerden toplanan aidatlar kasa veya banka hesabının borcu karşılığında 649 Diğer Olağan Gelir ve Kârlar hesabına kaydedilir.

GİB özelgesi · 08.07.2025 · Sayı: E-58889402-105[2024/127-1381]-88780 · Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği · Özelgenin tam metni

Emlak vergisi, damga vergisi ve fon gelirleri

Kısıtlı arsanın ferdileşmeyle ortaklara devrinde tecil edilen emlak vergisi tahsil edilir mi?

Hayır. İmar planında park alanı olarak ayrıldığı için tasarrufu kısıtlı olan kooperatif arsasının ferdileşmeyle ortaklar adına ortak alan olarak devri, Emlak Vergisi Kanununun 30. maddesindeki satış, istimlak veya hibe yoluyla devir sayılmaz. Kısıtlılık döneminde tecil edilen vergiler tahsil edilmez.

GİB özelgesi · 28.08.2026 · İzmir Defterdarlığı · Sayı: E-66813766-175.01.03.04[30-2025/13]-618638 · 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu · Özelgenin tam metni

Damga vergisinden muaf kooperatife yapılan ödemelerde damga vergisi aranır mı?

Damga Vergisi Kanununa ekli (2) sayılı tablonun V/15 fıkrası tarım satış, sulama ve tarım kredi kooperatiflerinin işlemlerinde düzenlenen kâğıtları muaf tutar. Bu kapsamdaki kooperatifin teslim bedelinin ödenmesine ilişkin kâğıtlardan damga vergisi aranmaz.

GİB özelgesi · 07.07.2025 · Düzce Defterdarlığı · Sayı: 12278305-155-38038 · 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu · Özelgenin tam metni

Kooperatifin fon geliri vergilendirilir mi?

Evet. Kooperatifin bankadaki parasını fonda değerlendirmesinden doğan gelir beyannameye dahil edilir ve kurumlar vergisine tabi tutulur; Gelir Vergisi Kanununun geçici 67. maddesine göre kesilen vergi hesaplanan kurumlar vergisinden mahsup edilir.

GİB özelgesi · 27.06.2025 · Sayı: E-60938891-125[KVK:1-2]-29924 · 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu · Özelgenin tam metni

Özelge ile tebliğ ve sirküler arasındaki fark

Özelge Tebliğ ve sirküler
Kime verilir? Talep eden mükellefe, kendi somut olayı için Bütün mükelleflere
Dayanak Vergi Usul Kanunu md. 413 Kanunun verdiği yetki ve idarenin genel görüşü
Bağlayıcılık Talep edeni ve idareyi o olay için bağlar; özelgeye uyan mükellefe ceza kesilmez İdareyi bağlar; mükellef yargıya gidebilir
Diğer kooperatifler için değeri İdarenin yaklaşımını gösterir; olaylar farklıysa sonuç değişebilir Doğrudan uygulanır

Uygulama notu

Bu özelgelerin çoğu, kooperatifin muaf saydığı bir işlemi idarenin vergiye tabi görmesinden doğuyor: aktifteki işyerinin satışı, ortak dışına verilen hizmet, kurum kazancına giren aidat. Benzer bir işlem yapmadan önce kendi olayınızı özelgedeki olgularla karşılaştırın; fark varsa kooperatif adına özelge talep etmek mümkündür.

Sık sorulan sorular

Kooperatifler KDV’den muaf mı?

Genel bir KDV muafiyeti yoktur. Konut yapı kooperatifinde KDV mükellefiyeti yapı ruhsatıyla başlar; aktifteki işyerinin satışı, ortak dışına hizmet ve kurum kazancına giren aidatlar KDV’ye tabidir. Kurumlar vergisi muafiyeti ise Kurumlar Vergisi Kanununun 4/1-k şartlarına bağlıdır.

Başka bir kooperatife verilen özelge benim kooperatifimi bağlar mı?

Hayır. Özelge yalnızca talep eden mükellefin somut olayı için verilir. Diğer kooperatifler için idarenin yaklaşımını gösterir; olgular farklıysa sonuç da farklı olabilir.

Kooperatif kendi adına özelge isteyebilir mi?

Evet. Mükellefler vergilendirmeyle ilgili tereddüt ettikleri konularda Vergi Usul Kanununun 413. maddesine göre Gelir İdaresinden yazılı açıklama, yani özelge isteyebilir. Talep olayın bütün olgularını içermelidir.

15 Temmuz 2023’ten önce alınan kooperatif taşınmazı satılırsa KDV doğar mı?

Taşınmaz 15.7.2023’ten önce iktisap edilmiş, en az iki tam yıl aktifte kalmış ve ticareti yapılmıyorsa KDV Kanununun geçici 43. maddesiyle istisna devam eder. Kentsel dönüşümle yeniden tescil edilen bölümlerde iktisap tarihi yeni tescil tarihidir.

Kaynaklar

Bu konuda kooperatifinize danışmanlık

Anasözleşme, genel kurul kararları ve kayıtlarınızı birlikte inceleyelim. Talebiniz doğrudan Evren Özmen'e iletilir.