………………………………………………………………………………KOOPERATİFİ ………………….YILI GENEL KURULU’NA İLİŞKİN DENETLEME KURULU RAPORU (TASLAK) Genel Kurul Toplantı Tarihi :………………………………………………………………………………. İncelemenin ait olduğu Dönem : ……………………………………………………………………………… Rapor Düzenleme Tarihi : ……………………………………………………………………………… Raporun Yönetim Kuruluna teslim tarihi: ………………………………………………….. I- KURULUŞ İŞLEMLERİ (Bu bölüm 1. Genel Kurul için doldurulacaktır.) 1) Kuruluş işlem ve harcamalarından usulsüzlük……………………………: (Varsa açıkla) …………………………………………………………………………………………………… 2) Kooperatif unvanında kamu kurum ve kuruluşunun ismine yer verilip verilmediği …………………………( varsa açıkla) II. YÖNETİM KURULU VE PERSONEL İŞLEMLERİ 1.Yönetim Kurulu üyeleri üyelik şartlarını ………………………(değilse açıkla)……………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………. 2. İnceleme dönemimiz içerisinde Yönetim Kurulu toplantı çoğunluğunu …………………………… (kaybetmiş ise açıkla)…………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………. 3. Yönetim Kurulu Üyeleri hakkında dava açılmışsa son durumu açıkla: Davacı Dava Konusu Mahkemesi Dosya No ………….. ………………………. ……………………… ………………………………….. 4. Yönetim Kurulu üyelerine genel kurulca tespit edilen ödemelerin dışında veya belirlenen tutarların üzerinde bir ödeme………………………………… 5. Gayrimenkul alım ve satımında yapılan imalat ve inşaat işlerinde Genel Kurul kararlarına .. ………………………..(uyulmamış ise açıkla) ………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………. 6. Yönetim Kurulu üyeleri ile kooperatif çalışanlarının kooperatifle, yaptığı işin konusuna giren bir ticari muamele ………………………………….(yapmış ise açıkla) ………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………. 7. Yapı kooperatiflerinde, genel kurulca alınması kararlaştırılan gayrimenkullerin alımının, kat karşılığı arsa devralınmasının, yönetim kurulunca tapu devri veya tapuya şerh verdirilecek bir satış vaadi sözleşmesi ile yapılıp yapılmadığına yer verilir. 8. Defter ve belgelerin incelenmesinde ve tesliminde bir zorluk …………………………………………. (zorluk yaşanmışsa açıkla)……………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………. 9. Yönetim Kurulu Çalışma Raporu gerçek durumu eksiksiz ve hatasız olarak yansıtmaktadır. (değilse açıkla) …………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………. 10. Müdür ve Kooperatif çalışanlarına ödenen ücretlere dair SSK primleri tam ve zamanında yatırılmaktadır. (değilse açıkla) ……………………………………………………………………………………… III- ORTAKLIK İŞLEMLERİ BÖLÜMÜ 1. Ortaklar listesi Anasözleşmeye uygun ……………………………..(düzenlenmemiş ise açıkla)… …………………………………………………………………………………………………………………………………… 2. Ortaklıktan ayrılanlar ile yeni ortakların Yönetim Kurulu kararları ………………………………. (alınmamış ise açıkla) ………………………………………………………………………………………………….. 3. a) Genel Kurul Ortaklar Listesi Ortaklar Defteri kayıtlarına uygundur/uygun değildir. b) Oy kullanma hakkı olmayan ortaklar listelerinde yeralmıştır/yeralmamıştır. c) Çıkarma kararı kesinleşmeyen ortaklar listelerde yeralmıştır/yeralmamıştır. d) Üç ay öncesinden ortak olmayanlar ortaklar listesinde yer almıştır/almamıştır. 4. Genel Kurulca kararlaştırılan ortak sayısının üzerinde ortak kaydedilmiştir/kaydedilme-miştir. 5. a) Usule aykırı ortak ihraç edilmiştir/edilmemiştir b) Çıkarma kararı kesinleşmeyen ortakların yerine yeni ortak alınmıştır/alınmamıştır. 6. Kooperatif ortakları tarafından denetim kuruluna Kooperatif Yönetim Kurulu üyeleri ve çalışanları hakkında intikal ettirilen şikayetler vardır/yoktur. (varsa yapılan incelemeyi açıkla) …………………………………………………………………………………………………………………… 7. Yönetim kurulu, ortaklar arasındaki eşitlik ilkesine uygun davranmıştır/davranmamıştır IV- TÜRK TİCARET KANUNU GEREĞİ TUTULMASI ZORUNLU OLAN DEFTER VE BELGELER 1. Defter Adı: Noter Tasdiki (Açılış) (Kapanış) Noter Kayıtlara Var/Yok Tarih No Tarih No Adı Uygundur 1. Yev. Def, ….. ……. ……………….. …………………………… …………….. 2. Def. Kebir, ….. ……. ……………….. …………………………… …………….. 3. En. ve Bilanço Def. ….. ……. ……………….. …………………………… ……….. 4. Yön. Krl Karar Def. ….. ……. ……………….. …………………………… ………….. 5. Gen.Krl. Karar Def. ….. ……. ……………….. …………………………… ……………. Envanter defterine bilançolar işlenmiştir/işlenmemiştir. 2. Defter ve belgeler 10 yıl süreyle Saklanmaktadır/Saklanmamaktadır. 3. Tahsilat ve ödemelerin tümü kanunen geçerli belgelere dayanmamaktadır/ dayanmaktadır. V- BİLANÇO, GELİR GİDER FARKI HESABI VE MALİ DURUM 1. Bilanço ve Gelir/Gider Tablosu, kayıtlara ve muhasebe standartları ve ilkelerine uygundur/uygun değildir. (uygun değilse açıkla: ………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………. 2. Bir önceki yıla ait Tahmini Bütçe ile gerçekleşen bilanço uyumludur/uyumlu değildir. (uyumlu değilse açıkla: ………………………………………………….. ………………………………………………………………………………………………………………………………. 3. Hazır Değerler Tutar 1. ………………………………………………………………. ……………………………………………….. 2. ………………………………………………………………. ……………………………………………….. 3. ………………………………………………………………. ……………………………………………….. 4. Menkul Kıymetler Tutar 1. ………………………………………………………………. ……………………………………………….. 2. ………………………………………………………………. ……………………………………………….. 3. ………………………………………………………………. ……………………………………………….. Bu hesaplardaki tutarların sayımı yapılmış olup fiilen bulunduğu/bulunmadığı tespit edilmiştir. 5. Kooperatif Alacakları Alacağın Türü Borçlu Adı Tutarı Nedeni Tahsil Tarihi 1. ……………………………. …………………………. …………………… …………………… 2. ……………………………. …………………………. …………………… …………………… 3. ……………………………. …………………………. …………………… …………………… 6. Avanslar Verildiği Avans Verilen Kişi Konusu Tarih Tutar Kap. Tarihi ………………………………… ……………… ………………. ………………… ……………….. ………………………………… ……………… ………………. ………………… ……………….. ………………………………… ……………… ………………. ………………… ……………….. ………………………………… ……………… ………………. ………………… ……………….. 7. Kooperatif Borçlarının Dökümü Borcun Konusu Alacaklısı Tutar Ödenen Bakiye ………………………… ……………………… ………………. ……………… …………… ………………………… ……………………… ………………. ……………… …………… ………………………… ……………………… ………………. ……………… …………… 8. Ortaklardan Toplam Alacak Miktarı Tahsil Edilen Bakiye …………………………………………………………. …………………………………. ………………… …………………………………………………………. …………………………………. ………………… …………………………………………………………. …………………………………. ………………… Tahakkuk Eden Gecikme Faizi Tahsil Edilen Bakiye …………………………………………………………. …………………………………. ………………… …………………………………………………………. …………………………………. ………………… …………………………………………………………. …………………………………. ………………… 9. 1. Kooperatifin Ödediği Faiz Kurum Tutarı Ödenen Bakiye ………………………… ……………………… …………………… ………………… 2. Kooperatifin Ödediği Gecikme Cezası Kurum Tutarı Ödenen Bakiye ………………………… ……………………… …………………… ………………… 10. Genel Yönetim Giderlerinin usulüne uygun, Kooperatifin iş hacmiyle uyumlu olup olmadığı: ……………………………………………………………………………………………………………………. 11. İlgili faaliyet döneminde gerçekleşen farkın: Müsbet Menfi 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu ve Anasözleşmesine uygun olarak işlemlerinin yapılıp/yapılmadığı ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 12. Mali duruma ilişkin genel değerlendirme: VI- ARSA ALIMI VE İNŞAAT ÇALIŞMALARI 1. a) Alınan arsanın Genel Kurul kararlarına ve kooperatif amaçlarına uygun olup olmadığı : …………………………………. ……………………………………………………………………………………………………………………………… b) Arsanın Alım Bedeli Yapılan Ödeme Tutarı Bakiye Borç ……………………………………… …………………………………………….. …………………………… ……………………………………… …………………………………………….. …………………………… 2. a) Projelerin ilgili Belediyece onay tarihi: b) Yapı Ruhsatının Tarih ve Numarası: 3. (Teknik) Yapılan sözleşmeler kooperatif menfaatlerine, ihale sonucuna veya piyasa koşullarına uygundur/ uygun değildir. 4. Yükleniciye yapılan Ödemeler : Ödeme Tarihi Tutarı Avans/Hakediş ………………………………………. ……………………………… …………………………………….. ………………………………………. ……………………………… …………………………………….. ………………………………………. ……………………………… …………………………………….. Yükleniciye yapılan ödemeler sözleşmeye uygundur/ uygun değildir. 5. (Teknik) hak ediş raporları uygundur/ uygun değildir 6. (Teknik) İnşaat, projeye ve ruhsata uygundur / uygun değildir 7. İmalatın iş planlarına uygun olup olmadığı uygun değilse aksaklığın nedenleri : ……………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………… 8. a) Yapılan Müşterek Altyapının Cinsi Miktarı Tutarı ………………………………………. ……………………………… …………………………………….. ………………………………………. ……………………………… …………………………………….. ………………………………………. ……………………………… …………………………………….. ………………………………………. ……………………………… …………………………………….. b) Yapılan Arsa Tahsisi : Tahsis Yapılan Birlik Tahsisin veya Koop. Mik.(m2) Tutarı Tahsil Edilen Bakiye ………………………………………. ……………… ………………. ………………….. …………….. VII- AÇIKLAMALAR : 1. Kur’a Çalışması : ……………………………………………………………………………………….. 2. Tapu işlemleri : ……………………………………………………………………………………….. 3. Tasfiye Çalışması : ……………………………………………………………………………………….. 4. Gerekli Görülen Diğer Hususlar : ……………………………………………………………………………………….. 5. İncelemeler sırasında eksiklik ve kanuna aykırılık tespit edilmiş ise yapılacak işlem: SONUÇ : Kooperatifin işlem ve hesaplarının incelenmesi sonucunda, ibra ile ilgili olarak varılan kanaat olumlu/olumsuz ……………………………………………………………………………………………………………. RAPORU HAZIRLAYAN DENETİM KURULU

3. Tasfiyeye giren konut yapı kooperatiflerine yapılan inşaat taahhüt işlerine istisna veya indirimli oran uygulanmayacaktır. Bu uygulama tasfiyenin hukuken ve fiilen başlaması ile geçerli olacaktır. Tasfiye kararı alan ancak tasfiye uygulamasına hukuken ve fiilen başlamayan, diğer bir deyişle tasfiye kararını ticaret siciline tescil ettirmeyen kooperatifler istisna veya indirimli oran uygulamasından faydalanmaya devam edecektir. 4. KDV Kanununa göre konut yapı kooperatiflerine yapılan inşaat taahhüt işlerinde istisna veya indirimli oran uygulaması, konutların kullanılmaya başlanılmasına (yapı kullanım izin belgesi alınmasına) kadar yaptırılacak inşaat taahhüt işlerini kapsamaktadır.

66 Seri No.lu KDV Genel Tebliği

III – KONUT YAPI KOOPERATİFLERİNİN ÜYELERİNE KONUT TESLİMLERİNDE MATRAH

Katma Değer Vergisi Kanununun 20 nci maddesinde, teslim ve hizmet işlemlerinde matrahın, bu işlemlerin karşılığını teşkil eden bedel olduğu, bedel deyiminin de malı teslim alan veya hizmet yapılanlardan bu işlemler karşılığında her ne suretle olursa olsun alınan veya bunlarca borçlanılan para, mal ve diğer suretlerde sağlanan ve para ve temsil edilebilen menfaat, hizmet ve değerler toplamını ifade ettiği hükme bağlanmıştır.

Buna göre, konut yapı kooperatiflerinin inşa ettikleri konutların üyelerine tesliminin karşılığını teşkil eden bedelin, vergiyi doğuran olayın meydana geldiği tarihte üyeler tarafından ödenen veya borçlanılan tutarlar toplamı olacağı tabiidir.(**)

Örnek

(x) Konut yapı kooperatifinin üyesi 14 Ocak 1998 tarihinde teslim edilen 110 m2 lik konut için 1994 yılında 250 milyon, 1995 yılında 400 milyon, 1996 yılında 600 milyon, 1997 yılında 750 milyon lira olmak üzere toplam 2 milyar lira ödemiştir. 14 Ocak 1998 tarihinde hesaplanacak katma değer vergisinin matrahı olarak 2 milyar lira esas alınacaktır. Dolayısıyla bu tutar üzerinden (2.000.000 000 X %1) = 20.000.000 lira katma değer vergisi hesaplanacaktır.

Site yönetimi taraf􀃕ndan yönetim ve denetim kurulu üyelerine ödenecek huzur hakk􀃕, kap􀃕􀁆􀃕 ücreti ve serbest meslek ödemelerinin gelir vergisi ve damga vergisi hk. Tarih 24/06/2010 Say􀃕 B.07.1.G􀃸B.4.06.17.02-DMG-1255-458 Kapsam T.C. GEL􀃸R 􀃸DARES􀃸 BA􀃹KANLI􀃶I ANKARA VERG􀃸 DA􀃸RES􀃸 BA􀃹KANLI􀃶I (Mükellef Hizmetleri KDV ve Di􀃷er Vergiler Grup Müdürlü􀃷ü) Say􀃕 : B.07.1.G􀃸B.4.06.17.02-DMG-1255-458 24/06/2010 Konu : Site yönetimi taraf􀃕ndan yap􀃕lan ücret ödemelerinin Gelir ve Damga V. hk. 􀃸lgide kay􀃕tl􀃕 dilekçenizin incelenmesinden, … potansiyel vergi kimlik numaras􀃕 ile … Vergi Dairesi Müdürlü􀃷ü’nün s􀃕􀁑􀃕rlar􀃕 içerisinde bulunan ve 634 say􀃕􀁏􀃕 Kat Mülkiyeti Kanunu ile 5711 say􀃕􀁏􀃕 Kanuna göre faaliyet gösteren siteniz yönetimi taraf􀃕ndan 2010/Ocak tarihinden itibaren yönetim ve denetim kurulu üyelerine ödenecek huzur hakk􀃕 ile kap􀃕􀁆􀃕 ücretleri ve serbest meslek ödemelerinin gelir vergisi ve damga vergisine tabi olup olmad􀃕􀃷􀃕 hususunda görü􀃺 talep edildi􀃷i anla􀃺􀃕lmaktad􀃕r. A-GEL􀃸R VERG􀃸􀀶􀃸 KANUNU YÖNÜNDEN DE􀃶ERLEND􀃸RME 193 say􀃕􀁏􀃕 Gelir Vergisi Kanununun 61 inci maddesinde; “Ücret i􀃺verene tabi ve belirli bir i􀃺yerine ba􀃷􀁏􀃕 olarak çal􀃕􀃺anlara hizmet kar􀃺􀃕􀁏􀃕􀃷􀃕 verilen para ve ay􀃕nlar ile sa􀃷lanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir. Ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminat􀃕 (Mali sorumluluk tazminat􀃕), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakk􀃕, prim, ikramiye, gider kar􀃺􀃕􀁏􀃕􀃷􀃕 veya ba􀃺ka adlar alt􀃕nda ödenmi􀃺 olmas􀃕 veya bir ortakl􀃕k münasebeti niteli􀃷inde olmamak 􀃺art􀃕 ile kazanc􀃕n belli bir yüzdesi 􀃺eklinde tayin edilmi􀃺 bulunmas􀃕 onun mahiyetini de􀃷􀁌􀃺tirmez.” hükmü yer alm􀃕􀃺 olup, ayn􀃕 maddenin 4 üncü bendinde ise; Yönetim ve denetim kurullar􀃕 ba􀃺kan􀃕 ve üyeleriyle tasfiye memurlar􀃕na bu s􀃕fatlar􀃕 dolay􀃕􀁖􀃕yla ödenen veya sa􀃷lanan para, ay􀃕n ve menfaatlerin de ücret olarak vergilendirilece􀃷i hüküm alt􀃕na al􀃕nm􀃕􀃺􀁗􀃕r. Di􀃷er taraftan, 634 say􀃕􀁏􀃕 Kat Mülkiyeti Kanununun 34 üncü maddesinde yönetici tarif edildikten sonra, 35-38’inci maddelerinde bunlar􀃕n görevleri ve sorumluluklar􀃕 belirtilmi􀃺; 40 􀃕nc􀃕 maddesinde ise “…Yönetici yönetim plan􀃕nda veya kendisiyle yap􀃕lan sözle􀃺mede bir ücret tayin edilmemi􀃺 olsa bile kat maliklerinden uygun bir ücret isteyebilir. Kat malikleri kurulu, kat malikleri aras􀃕ndan atanm􀃕􀃺 yöneticinin normal yönetim giderlerine kat􀃕􀁏􀃕p kat􀃕lmayaca􀃷􀃕, kat􀃕lacaksa, ne oranda kat􀃕laca􀃷􀃕􀁑􀃕 kararla􀃺􀁗􀃕􀁕􀃕r. Bu yolda, bir karar al􀃕nmam􀃕􀃺 ise, yönetici yönetim süresince kendisine dü􀃺en normal yönetim giderlerinin yar􀃕􀁖􀃕na kat􀃕lmaz.” hükmü yer alm􀃕􀃺􀁗􀃕r. Buna göre, yönetici ve denetçilerin kat malikleri d􀃕􀃺􀃕ndan seçilmesi halinde, kendisine yönetim plan􀃕nda ya da sözle􀃺mede saptanan ücret ödemesinin, gerçek ücret olarak kabul edilece􀃷i do􀃷ald􀃕r. Ancak, yönetici ve denetçilerin kat malikleri aras􀃕ndan seçilmesi halinde, bunlara sa􀃷lanan menfaatler, yukar􀃕da belirtilen görev ve sorumluluklar􀃕n külfeti ve bu görevin yerine getirilmesinde yap􀃕lmas􀃕 gerekli olan masraflar􀃕n kar􀃺􀃕􀁏􀃕􀃷􀃕 niteli􀃷inde olmas􀃕 nedeniyle, bunlar􀃕n vergilendirilmemesi gerekir. Yönetim giderlerinin üstünde bir ödeme yap􀃕lmas􀃕 halinde ise fazla k􀃕sm􀃕n ücret olarak vergilendirilece􀃷i tabiidir. Di􀃷er taraftan, ayn􀃕 kanunun “Vergi Tevkifat􀃕” ba􀃺􀁏􀃕kl􀃕 94 üncü maddesinin birinci f􀃕kras􀃕nda; “(3946 say􀃕􀁏􀃕 Kanunun 22’nci maddesiyle de􀃷􀁌􀃺en madde. Yürürlük; 1/1/1994) Kamu idare ve müesseseleri, iktisadî kamu müesseseleri, sair kurumlar, ticaret 􀃺irketleri, i􀃺 ortakl􀃕klar􀃕, dernekler, vak􀃕flar, dernek ve vak􀃕flar􀃕n iktisadî i􀃺letmeleri, kooperatifler, yat􀃕􀁕􀃕m fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbab􀃕, zirai kazançlar􀃕􀁑􀃕 bilanço veya ziraî 􀁌􀃺letme hesab􀃕 esas􀃕na göre tespit eden çiftçiler a􀃺􀁄􀃷􀃕daki bentlerde say􀃕lan ödemeleri (avans olarak ödenenler dahil) nakden veya hesaben yapt􀃕klar􀃕 s􀃕rada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar.” hükmü yer almakta olup, ayn􀃕 f􀃕kran􀃕n 1 inci bendinde; hizmet erbab􀃕na ödenen ücretler ile 61 inci maddede yaz􀃕􀁏􀃕 olup ücret say􀃕lan ödemelerden (istisnadan faydalananlar hariç), 103 ve 104 üncü maddelere göre, ayn􀃕 f􀃕kran􀃕n 2/b bendinde ise serbest meslek i􀃺leri dolay􀃕􀁖􀃕yla bu i􀃺leri icra edenlere yap􀃕lan ödemeler üzerinden gelir vergisi tevkifat􀃕 yap􀃕laca􀃷􀃕 hüküm alt􀃕na al􀃕nm􀃕􀃺􀁗􀃕r. Bu hüküm ve aç􀃕klamalar çerçevesinde; yönetimini üstlendi􀃷i ve tevkifat uygulamas􀃕nda “sair kurum” olarak de􀃷erlendirilen ad􀃕 geçen site yöneticili􀃷i taraf􀃕ndan serbest muhasebeciye yap􀃕lan serbest meslek ödemeleri üzerinden Gelir Vergisi Kanunu’nun 94 üncü maddesinin birinci f􀃕kras􀃕􀁑􀃕n 2 numaral􀃕 bendi gere􀃷ince gelir vergisi tevkifat􀃕 yap􀃕lmas􀃕 gerekmektedir. Di􀃷er taraftan, an􀃕lan site yöneticili􀃷ine ba􀃷􀁏􀃕 olarak çal􀃕􀃺􀁗􀃕􀁕􀃕lan ve kat malikleri aras􀃕ndan seçilen yönetici ve deneticilere yönetim giderlerine kat􀃕lmama oran􀃕nda yap􀃕lan ödemelerin gerçek ücret olarak kabul edilmemesi nedeniyle gelir vergisi tevkifat􀃕na tabi tutulmamas􀃕 gerekmekte olup, bu ki􀃺ilere yönetim giderlerinin üzerinde bir ödeme yap􀃕lmas􀃕 durumunda ise fazla k􀃕sm􀃕n ücret olarak vergilendirilmesi gerekti􀃷inden bu tutar üzerinden gelir vergisi tevkifat􀃕 yap􀃕laca􀃷􀃕 tabiidir. Ancak, kat malikleri d􀃕􀃺􀃕ndan yönetici ve denetçi seçilmesi halinde ise, bu ki􀃺ilere yap􀃕lan ödemelerden, Gelir Vergisi Kanununun 61, 94, 103 ve 104 üncü maddelerine göre gelir vergisi tevkifat􀃕 yap􀃕lmas􀃕 gerekmektedir. Ayn􀃕 kanunun müteferrik istisnalar􀃕 düzenleyen bölümünün “Ücretlerde” ba􀃺􀁏􀃕kl􀃕 23 üncü maddesinde; “(2361 say􀃕􀁏􀃕 Kanunun 17’nci maddesiyle de􀃷􀁌􀃺en madde) A􀃺􀁄􀃷􀃕da yaz􀃕􀁏􀃕 ücretler Gelir Vergisi’nden istisna edilmi􀃺tir: … 6. Hizmetçilerin ücretleri (Hizmetçiler özel fertler taraf􀃕ndan evlerde, bahçelerde, apartmanlarda ve ticaret mahalli olmayan sair yerlerde orta hizmetçili􀃷i, süt ninelik, dad􀃕􀁏􀃕k, bahç􀃕vanl􀃕k, kap􀃕􀁆􀃕􀁏􀃕k gibi özel hizmetlerde çal􀃕􀃺􀁗􀃕􀁕􀃕lanlard􀃕r.) (Mürebbiyelere ödenen ücretler istisna kapsam􀃕na dahil de􀃷ildir); … hükmü yer alm􀃕􀃺􀁗􀃕r. Bu hükme göre; ücretleri vergiden istisna edilmesi öngürülen hizmetçiler; özel fertler taraf􀃕ndan evlerde, bahçelerde, apartmanlarda ve ticaret mahalli olmayan sair yerlerde çal􀃕􀃺􀁗􀃕􀁕􀃕lan orta hizmetçisi, bahç􀃕van, kap􀃕􀁆􀃕, kaloriferci gibi hizmet erbab􀃕􀁇􀃕r. Bu itibarla, sitenizin 􀁎􀃕smen veya tamamen ticaret mahalli olmayan bir site olmas􀃕 halinde, siteniz yönetimi taraf􀃕ndan ücretli olarak çal􀃕􀃺􀁗􀃕􀁕􀃕lan kap􀃕􀁆􀃕ya yap􀃕lacak ücret ödemeleri Gelir Vergisi Kanununun 23 üncü maddesi gere􀃷ince istisna kapsam􀃕nda oldu􀃷undan, söz konusu tutarlar üzerinden gelir vergisi tevkifat􀃕 yap􀃕lmamas􀃕 gerekmektedir. Di􀃷er taraftan, kap􀃕􀁆􀃕􀁑􀃕n i􀃺 merkezlerinde veya ticaret mahalli olan sitede çal􀃕􀃺􀁗􀃕􀁕􀃕lmas􀃕 durumunda ise, yap􀃕lan ödemeler gelir vergisinden istisna olmay􀃕p Gelir Vergisi Kanununun 61, 94, 103 ve 104 üncü maddeleri çerçevesinde ücret olarak gelir vergisine tabi tutulmas􀃕 gerekmektedir. B-DAMGA VERG􀃸􀀶􀃸 KANUNU YÖNÜNDEN DE􀃶ERLEND􀃸RME 488 say􀃕􀁏􀃕 Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) say􀃕􀁏􀃕 tabloda yaz􀃕􀁏􀃕 ka􀃷􀃕tlar􀃕n damga vergisine tabi oldu􀃷u, bu Kanundaki ka􀃷􀃕tlar teriminin yaz􀃕􀁏􀃕p imzalanmak veya imza yerine geçen bir i􀃺aret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullan􀃕lmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri 􀃺eklinde olu􀃺turulan belgeleri ifade edece􀃷i; 3 üncü maddesinde, damga vergisinin mükellefinin ka􀃷􀃕tlar􀃕 imza edenler oldu􀃷u; 9 uncu maddesinde, bu Kanuna ekli (2) say􀃕􀁏􀃕 tabloda yaz􀃕􀁏􀃕 ka􀃷􀃕tlar􀃕n damga vergisinden müstesna oldu􀃷u hükmüne yer verilmi􀃺tir. Mezkur Kanuna ekli (1) say􀃕􀁏􀃕 tablonun “Makbuzlar ve di􀃷er ka􀃷􀃕tlar” ba􀃺􀁏􀃕kl􀃕 bölümünün 1/b f􀃕kras􀃕nda, maa􀃺, ücret, gündelik, huzur hakk􀃕, aidat, ihtisas zamm􀃕, ikramiye, yemek ve mesken bedeli, harc􀃕rah, tazminat ve benzeri her ne adla olursa olsun hizmet kar􀃺􀃕􀁏􀃕􀃷􀃕 al􀃕nan paralar (avans olarak ödenenler dahil) için verilen makbuzlar ile bu paralar􀃕n nakden ödenmeyerek ki􀃺iler ad􀃕na aç􀃕lm􀃕􀃺 veya aç􀃕lacak cari hesaplara nakledildi􀃷i veya emir ve havalelerine tediye olundu􀃷u takdirde nakli veya tediyeyi temin eden ka􀃷􀃕tlar􀃕n binde 6,6 nispetinde damga vergisine tabi tutulaca􀃷􀃕; Kanuna ekli (2) say􀃕􀁏􀃕 tablonun “IV Ticari ve medeni i􀃺lerle ilgili ka􀃷􀃕tlar” ba􀃺􀁏􀃕kl􀃕 bölümünün 34 numaral􀃕 f􀃕kras􀃕nda ise, Gelir Vergisi Kanununun 23 üncü maddesinde belirtilen ücretlere ili􀃺kin ka􀃷􀃕tlar􀃕n damga vergisinden istisna oldu􀃷u hükme ba􀃷lanm􀃕􀃺􀁗􀃕r. Buna göre, – Siteniz yönetimine ba􀃷􀁏􀃕 olarak çal􀃕􀃺􀁗􀃕􀁕􀃕lan yönetici ve deneticilere yap􀃕lan huzur hakk􀃕 ödemeleri nedeniyle düzenlenen ka􀃷􀃕tlar􀃕n ihtiva etti􀃷i toplam tutar üzerinden 488 say􀃕􀁏􀃕 Kanuna ekli (1) say􀃕􀁏􀃕 tablonun “Makbuzlar ve di􀃷er ka􀃷􀃕tlar” ba􀃺􀁏􀃕kl􀃕 bölümünün 1/b f􀃕kras􀃕 uyar􀃕nca binde 6,6 nispetinde damga vergisine tabi tutulmas􀃕; – Sitenizin k􀃕smen veya tamamen ticaret mahalli olmayan bir site olmas􀃕 halinde, siteniz yönetimi taraf􀃕ndan ücretli olarak çal􀃕􀃺􀁗􀃕􀁕􀃕lan kap􀃕􀁆􀃕ya yap􀃕lan ücret ödemeleri nedeniyle düzenlenen ka􀃷􀃕tlar􀃕n, 488 say􀃕􀁏􀃕 Kanuna ekli (2) say􀃕􀁏􀃕 tablonun IV/34 bölümü uyar􀃕nca damga vergisine tabi tutulmamas􀃕, -Serbest muhasebeciye yap􀃕lan serbest meslek ödemeleri nedeniyle düzenlenen ka􀃷􀃕tlar Damga Vergisi Kanuna ekli (1) say􀃕􀁏􀃕 tabloda yaz􀃕􀁏􀃕 ka􀃷􀃕tlar aras􀃕nda yer almad􀃕􀃷􀃕ndan söz konusu ka􀃷􀃕tlar􀃕n damga vergisine tabi tutulmamas􀃕 gerekmektedir. Bilgiedinilmesini rica ederim. Vergi Dairesi Ba􀃺kan􀃕 a. Gelir 􀃸daresi Grup Müdürü Y. (*) Bu Özelge 213 say􀃕􀁏􀃕 Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayan􀃕larak verilmi􀃺tir. (**) 􀃸nceleme, yarg􀃕 ya da uzla􀃺mada oldu􀃷u halde bu konuya ili􀃺kin olarak yanl􀃕􀃺 bilgi verilmi􀃺 ise bu özelge geçersizdir. (***) Talebiniz üzerine tayin edilmi􀃺 olan bu özelgeye uygun i􀃺lem yapman􀃕z hâlinde, bu fiilleriniz dolay􀃕􀁖􀃕yla vergi tarh edilmesi icap ederse, taraf􀃕􀁑􀃕za vergi cezas􀃕 kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacakt􀃕r.

Başlık Özel teknede kaptan olarak çalışan kişinin vergilendirilmesi hk.
Tarih 13/03/2012
Sayı B.07.1.GİB.4.34.16.01-GVK 61-1022
Kapsam

T.C.

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI

(Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü)

Sayı

:

B.07.1.GİB.4.34.16.01-GVK 61-1022

13/03/2012

Konu

:

Özel teknede kaptan olarak çalışan kişinin vergilendirilmesi.

İlgide kayıtlı özelge talep formunda, … ait özel teknede 01/01/2012 tarihi itibarıyla kaptan olarak çalışmaya başladığınız ve 11/01/2012 tarihinde … Vergi Dairesi Müdürlüğüne … vergi kimlik numarası ile diğer ücretli olarak mükellefiyet tesis edilmesi için başvurduğunuz belirtilerek, söz konusu özel teknede kaptan olarak çalışmanız karşılığı alınan ücretin vergilendirilmesi hususunda bilgi talep edildiği anlaşılmakta olup, konu hakkında Başkanlığımız görüşleri aşağıda açıklanmıştır.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 61 inci maddesinde;

“Ücret, işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir.

Ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı (Mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunması onun mahiyetini değiştirmez.”,

64 üncü maddesinde;

“Aşağıda yazılı hizmet erbabının safi ücretleri takvim yılı başında geçerli olan ve sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgari ücretin yıllık brüt tutarının % 25’idir.

1.Kazançları basit usulde tespit edilen ticaret erbabı yanında çalışanlar;

2. Özel hizmetlerde çalışan şoförler;

3. Özel inşaat sahiplerinin ücretle çalıştırdığı inşaat işçileri;

4. Gayrimenkul sermaye iradı sahipleri yanında çalışanlar;

5. Gerçek ücretlerinin tespitine imkan olmaması sebebiyle, Danıştay’ın müspet mütalaasıyla, Maliye Bakanlığınca bu kapsama alınanlar.

…”

hükümleri yer almaktadır.

Diğer taraftan, Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasında; “Kamu idare ve müesseseleri, iktisadî kamu müesseseleri, sair kurumlar, ticaret şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler, vakıflar, dernek ve vakıfların iktisadî işletmeleri, kooperatifler, yatırım fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabı, zirai kazançlarını bilanço veya ziraî işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri (avans olarak ödenenler dâhil) nakden veya hesaben yaptıkları sırada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar.” hükmüne yer verilmiştir.

Ayrıca Gelir Vergisi Kanununun 95 inci maddesinde;

“Aşağıda yazılı hizmet erbabının ücretleri hakkında vergi tevkif usulü cari olmaz:

1. Ücretlerini yabancı bir memleketteki işverenden doğrudan doğruya alan hizmet erbabı;

2. 16’ncı maddede yazılı istisnadan faydalanmayan yabancı elçilik ve konsolosluk memur ve hizmetlileri;

3. Maliye Bakanlığı’nca yıllık beyanname ile bildirilmesinde zaruret görülen ödemeler.

Bunlar gelirlerini, bu kısmın 2’nci bölümündeki hükümlere göre, yıllık beyanname ile bildirirler.”

hükmüne yer verilmiştir.

Yukarıda yer alan hükümler uyarınca, özel teknede kaptan olarak çalışılması mukabilinde elde edilen ücretin gerçek usulde vergilendirilmesi gerekmekte olup, işverenin Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinde sayılan kişi, kurum ve kuruluşlardan olmaması nedeniyle tevkif suretiyle vergilendirilmemiş ücret gelirinizin yıllık gelir vergisi beyannamesi ile beyan edilmesi gerekmektedir.

Bilgi edinilmesini rica ederim.

(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.

(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.

(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.